„Przechodź spokojnie przez hałas i pośpiech…” - tak się to zaczyna. A ja myślę: świetnie, Max, ale co z feedem na Facebooku, co z powiadomieniami z Messengera, co z TikTokiem byłej dziewczyny, która tańczy z facetem o bardziej symetrycznej twarzy? Hałas dziś nie jest w fabryce. Hałas jest w głowie, w kieszeni, w każdej sekundzie. Ehrmann był prawnikiem, więc wiedział, że człowiek zawsze kombinuje, porównuje się, zazdrości. Ale napisał coś w rodzaju parasola: proste zdania, które można rozłożyć, gdy zaczyna lać życie. „Nie porównuj się z innymi”. „Unikaj głośnych i napastliwych”. „Nie trać pogody ducha”. To niby banały, ale właśnie takie banały ratują, kiedy stoimy nad przepaścią i mamy ochotę skoczyć tylko po to, by udowodnić, że możemy. I może dlatego „Desiderata” przeżyła swoich rówieśników. Bo to nie jest wielka filozofia, tylko mała instrukcja obsługi duszy, którą można czytać na przerwie w pracy albo w kolejce do lekarza. *** Witaj, stary. Jeśli to czytasz, to znaczy, że znów nie śpisz. Niech cię to nie martwi, bo sen i tak jest przereklamowany. Po pierwsze: nie porównuj się. Ani do kumpla z SUV-em, ani do faceta z Instagrama, ani do siebie sprzed dziesięciu lat, który miał więcej włosów i mniej wątpliwości. Porównuj się tylko do tego, czy dzisiaj zjadłeś śniadanie i powiedziałeś komuś „cześć” bez udawania. Po drugie: unikaj krzyku. Świat ma wystarczająco dużo decybeli. Jeśli ktoś wrzeszczy, wyobraź sobie, że jest kreskówką, i po prostu wyjdź. Po trzecie: kochaj, ale nie udawaj, że to łatwe. Miłość to nie jest reklama lubrykanta, tylko bardziej coś jak pióro, które przerywa w połowie zdania. Piszesz nim dalej, bo i tak nie masz drugiego. Po czwarte: śmiej się ze swojej śmieszności. Lepiej się potknąć i śmiać, niż stać dumnie i durnie, i zamarznąć jak pomnik. I wreszcie: pamiętaj, że jesteś wystarczający, nawet jeśli nie czujesz się wystarczający. Nawet jeśli ten list to jedyna wiadomość, jaką dostaniesz dziś wieczorem. Podpisz. Zawieś na lodówce. Albo schowaj pod poduszkę. *** Max Ehrmann nie znał Instagrama ani powiadomień push, ale znał człowieka. Wiedział, że zawsze będziemy tonąć w porównaniach, w hałasie i w pośpiechu. Dlatego zostawił nam coś, co brzmi jak zaklęcie dla zagubionych. I może właśnie o to chodzi: żebyśmy w tym całym cyrku życia potrafili choć na chwilę rozłożyć parasol. Albo chociaż przypomnieć sobie, że nie musimy udowadniać światu niczego poza tym, że wciąż umiemy iść, krok po kroku, przez hałas i pośpiech, przez własne wątpliwości, przez dzień, który nazywamy życiem. *** Desiderata (oryginał angielski) Go placidly amid the noise and haste, and remember what peace there may be in silence. As far as possible without surrender be on good terms with all persons. Speak your truth quietly and clearly; and listen to others, even to the dull and the ignorant; they too have their story. Avoid loud and aggressive persons, they are vexatious to the spirit. If you compare yourself with others, you may become vain or bitter, for always there will be greater and lesser persons than yourself. Enjoy your achievements as well as your plans. Keep interested in your own career, however humble; it is a real possession in the changing fortunes of time. Exercise caution in your business affairs; for the world is full of trickery. But let this not blind you to what virtue there is; many persons strive for high ideals, and everywhere life is full of heroism. Be yourself. Especially, do not feign affection. Neither be cynical about love; for in the face of all aridity and disenchantment it is as perennial as the grass. Take kindly the counsel of the years, gracefully surrendering the things of youth. Nurture strength of spirit to shield you in sudden misfortune. But do not distress yourself with dark imaginings. Many fears are born of fatigue and loneliness. Beyond a wholesome discipline, be gentle with yourself. You are a child of the universe no less than the trees and the stars; you have a right to be here. And whether or not it is clear to you, no doubt the universe is unfolding as it should. Therefore be at peace with God, whatever you conceive Him to be. And whatever your labors and aspirations, in the noisy confusion of life keep peace with your soul. With all its sham, drudgery, and broken dreams, it is still a beautiful world. Be cheerful. Strive to be happy. ~ Desiderata (tłumaczenie na język polski) Przechodź spokojnie przez hałas i pośpiech i pamiętaj, jaki spokój można znaleźć w ciszy. Na ile to możliwe, bez wyrzekania się siebie, bądź w dobrych stosunkach ze wszystkimi ludźmi. Wypowiadaj swoją prawdę cicho i jasno, słuchaj też innych, nawet tępych i nieświadomych - oni także mają swoją opowieść. Unikaj głośnych i napastliwych, są udręką dla ducha. Jeżeli porównujesz się z innymi, możesz stać się próżny albo zgorzkniały, gdyż zawsze znajdą się więksi i mniejsi od ciebie. Ciesz się zarówno swoimi osiągnięciami, jak i planami. Zainteresuj się swoją pracą, choćby była skromna; jest ona trwałym skarbem w zmiennych kolejach losu. Bądź ostrożny w interesach, bo świat pełen jest oszustwa. Niech ci to jednak nie przesłoni cnoty, jaka istnieje; wielu ludzi dąży do wzniosłych ideałów, a wszędzie życie pełne jest bohaterstwa. Bądź sobą. Szczególnie nie udawaj uczucia. Ani też nie bądź cyniczny wobec miłości, bo mimo całej oschłości i rozczarowań jest ona wieczna jak trawa. Przyjmuj pogodnie to, co niosą lata, z wdziękiem wyrzekając się spraw młodości. Kształć siłę ducha, by mogła cię osłonić w nagłym nieszczęściu. Lecz nie dręcz się tworami wyobraźni. Wiele lęków rodzi się ze znużenia i samotności. Poza zdrową dyscypliną bądź łagodny dla siebie. Jesteś dzieckiem wszechświata nie mniej niż drzewa i gwiazdy; masz prawo być tutaj. I czy to jest dla ciebie jasne, czy nie, bez wątpienia wszechświat toczy się tak, jak powinien. Dlatego zachowaj pokój z Bogiem, jakkolwiek Go pojmujesz. Czymkolwiek się zajmujesz i do czego dążysz, w zgiełku i zamieszaniu życia zachowaj pokój ze swoją duszą. Z całym jego oszustwem, znojem i rozwianymi marzeniami jest to wciąż piękny świat. Bądź pogodny. Staraj się być szczęśliwy.